Laeve en laote laeve

Kan eine sjlummen Hollenjer nog get lere van eine sjtòmme Belsj? Es-te zo'n vraog sjtèls dan klatsje ze zich al op de batse van de sjpas en het plezeer. Dan moot Paosje eers op maondig valle en de hèl bevreze. Stjtèl het dich ins veur dat oet het Belsj get goods zouw kòmme! Kòns dich nog baeter bleumkes op de maon gaon zeuke.

En toch höbbe ze op het Belsj get gedaon wovan me kan zègke dat het ei veurbeeldj is veur het Europa dat òs te wachte sjteit. Gans sjtil en zònger väöl laweit is Belsj verangerd van ein 'natie' in ei federaal landj. Het bèste bewies, dat het good is gegange, is waal dat de meiste Hollenjers neet ins weite dat het Belsj noe ei landj is wiej de Bundesrepublik Deutschland. Waat veur de Pruse de 'Länder' zeen, zeen op het Belsj de 'gewesten'. Mèt ein eige regering, eige ministers, eige parlement. Het versjil mèt de Pruse is dat diej eine president höbbe en de Belsje eine keuning. Mer het grootste versjil mèt de res van de welt is, dat de Belsje dat höbbe gedaon zònger zich òngerein de kop in te houwe. Vlaominge, Wale, Brusselaers en de Pruse van Eupe en Malmedy laeve biejein mèt veer versjillige mentaliteite, het groot kultuurversjil tösje Germanen en Romanen, drie versjillige tale en ouch nog hun verlaeje. Want ònrech en discriminatie zeen dao ouch gewaes.

Mer de Belsje höbbe gein bòmme gelag wiej in Baskenland. Ze mooste neet wiej de Ingelse in Noord-Ierlandj bewaopende seldaote op sjtraot zètte. En gank dich in Europa, Azië of Afrika het riejke van den eelenj en kepotmakeriej òngerein mer ins aaf: de Bosniërs, de Serve, de Kroate, de Turke en de Koerde, Hutu's en Tutsis in Afrika. Het haet geine naam waat luuj zich òngerein kònne aandoon. Jao, zaet me dan, dat kump òmdat diej lenj kunsmaotig zeen gemaak. Mer het Belsj is ouch mer ein oetvènjing van de grote lenj, vreuger biejeingesjòffeld es 'buffer' tösje de Franse en de Pruse. En de Belsje -Vlaominge én Wale- höbbe dat geweite, want ziej loge altied in de waeg es die twee zich aan het vechte waore. Nemes niks gevraog en nemes niks gedaon, en toch altied de watsje kriege!

Ich moot dao-aan dènke es ich zeen wiej den Hollenjer zich nog altied lik op te riete euver de Pruse. Wableef? De Belsje höbbe het dees eeuw twee keer van de Pruse euver de rubbe gehad. Mer de Belsje haute vieftig jaor nao den aorlog geine Prusenhaat meer in sjtandj. En es de Hollenjers neet zo kort van memorie waore, zouwe ze misjiens ouch nog weite dat er in den aorlog van 1914-1918 planne waore òm same mèt de Pruse taenge de Belsje op te trèkke. Erm Belsje! En waat te zègke van Kriegsverbrecher Nummer Eins, der Deutsche Kaiser, dae in 1918 aan de grens in Eisde sjtòng, en de res van ziej laeve toch nog fijn op ei kesteelke in Holland haet gezaete? Noe zouw hae veur de rechbank in Den Haag gesjleip zeen.

Laeve en laote laeve, dat is get waat den Hollenjer zich nog op het Belsj kèn gaon lere. Hae zunk "Wilhelmus van Nassauwe ben ick van Duitschen bloed", hae haet ei Duutsj keuningshoes en het grootste deil van ziene wèk verdeent hae zich aan den hanjel mèt de Pruse. En dan toch nog blieve zeivere en sjtampe en joedasse. Daoveur moos-te ech eine krietheilige zeen!