Almenakmaekers

Ei bragkelgesjef is dat waat de Hollenjers ein hoeshauwe van Jan Steen neume. Alles is dao naovenant: de pispot sjteit op taofel en de keeskòmp ònger het bèd. De Pruse neume dat "eine polnische Wirtschaft". De hummes waere dao in de pispot gewesje, in de sjouw gedreug en mèt de vot gesjtrieke. Dat Pools hoeshauwe lik hiej vlak euver de päöl, op het Belsj. Saer de zaak van de ontvoerde en vermaorde kènjer begint jedere 'richtige' Belsj zich de ouge oet de kop te sjame veur de duvelsdènger diej in ziej landj gebäöre. De fameuze Belsje sjlaag, de reputasie van het landj wo het nog good laeve zouw zeen, òmdat het dao zo nauw neet sjtik, is inèns wiej ein verratelde kar ineingevalle. De Belsje zeen kaod. De wirkluuj sjtake, guftige vaders en moders kòmme op sjtraot. De Belsj haet inèns de naodeile gezeen van zien systeem van de 'zachte corruptie'. Dat systeem heisj 'arrangere' en het is ingebakke van leeg tot hoog, van het kleinste dörp tot in Brussel. Daoròm zaet de Belsj ouch van zien eige gròndjwèt: "Alle Belsje zeen geliek veur de wèt, mer sòmmige zeen gelieker."

De luuj bläöskes wiesmake. Mèt ein oetgesjtraeke moel het taengeneuvergesjtèlde zègke van waats-te meins. Lege dat diene kop rouk. Almenakmaekers diej taenge de gewoon luuj zègke: "Luuj, geer vergis uch. Het is waor dat vreuger al ins get toegedèk woort. Mer noe gaon veer dat neet meer doon. Dat belaove veer uch. Kiek mer, veer zeen euveral aan het grave." Dabbe in de gròndj wo misjiens niks te vènje is, mer waal den ènsigste richter, dae get gevònje haet, wegsjikke. Dat kriege gewoon luuj neet ònger hun patsj.

De almenakmaekers zègke dan: "Luuj, geer höb gei verstandj van de wèt. Geer höb dao neet veur gesjtudeerd. Geer sjnap dat neet." Schmutzige Wäsche und Lügen sammeln sich an, zègke de Prüse. Dat is precies waat op het Belsj gebäört. Nemes geluif nog get, ouch neet es dat oet de mòndj van van eine richter kump. En nog väöl minder es het oet de mòndj van politiekers kump, diej vreuger avvekaot gewaes zeen.

Avvekaote... Gelieke biejein, zag den duvel, en toen duujde hae einen avvekaot, eine sjnieder en eine mölder in eine zak. Krauwe pikke zich neet. Zjwetse wiej einen avvekaot. Lege wiej einen avvekaot. Avvekaot van den duvel. Es de hèl bevrus en de avvekaote in de hemel kòmme... Van al de gesjtudeerde ambachte sjteit dat van avvekaot het leegste op de leijer in de volkswiesheid. Wiej zouw dat kòmme?

De Belsje minister zaet: "Er zeen ouch nog gooj richters en avvekaote. De meerderheid zeen goje." Hae zal waal geliek höbbe. Mer de meerderheid van de gewoon luuj zeen ouch gooj luuj. Es ze mote gaon sjtömme, vreug men hun ouch neet: "Höb geer genòg gesjtudeerd? Sjap geer het waal?"

De grootsten touvertruk oet den hood van de almenakmaekers is altied van te zègke dat gewoon luuj te sjtòm zeen òm zich mèt ingewikkelde zakes te meuje. Ze zègke dat neet helop, mer gaeve dao einen ingewikkelden oetlèk aan. Zo hange ze de luuj de kop vol mèt zoväöl wènjele en winsjels, dat ze dao meug van waere en van allein oetsjeije mèt zich op te reige. Dat is ein van de sjlauwste avvekaotesjtreke.